Huispersoneel valt volgens het Hof van Justitie in de zaak Loredas wél onder een registratieplicht. Dat zijn mensen die in het huishouden van een particulier werken, een andere groep dan de huisarbeiders en telewerkers die het voorontwerp uitsluit. De vakbonden vinden de uitsluiting van telewerkers strijdig met het Europese recht.
Tijdsregistratie verplicht vanaf 2027? Wetgeving, uitzonderingen en prikklok
Een algemene tijdsregistratie voor alle werknemers is in België nog niet verplicht. De federale regering wil tijdsregistratie verplicht maken vanaf 1 januari 2027, maar er ligt pas een voorontwerp van wet. Voor werknemers met glijdende uren, deeltijdsen die van hun rooster afwijken en flexi-jobbers registreert u vandaag al, en in de schoonmaak, de vleessector en op bouwwerven vanaf 500.000 euro geldt een eigen registratie van de aanwezigheid. In dit artikel vindt u wat het voorontwerp vraagt, wie erbuiten valt, of een prikklok nodig is en wat een fout vandaag kost. Een systeem dat nu al volstaat, kiest u het makkelijkst door voorstellen van leveranciers naast elkaar te leggen.
Vergelijk systemen voor tijdsregistratie in uw bedrijf
Ontvang tot 5 gratis en vrijblijvende offertes van leveranciers.
Vergelijk leveranciersVergelijk systemen voor tijdsregistratie in uw bedrijf
Ontvang tot 5 gratis en vrijblijvende offertes van leveranciers.
Vergelijk leveranciersINHOUDSTAFEL
- Leidinggevenden, handelsvertegenwoordigers, reizend personeel en telewerkers vallen volgens het voorontwerp buiten de plicht.
- Een prikklok is niet verplicht, want het voorontwerp laat de vorm vrij.
- Een werkgever die glijdende uren niet registreert, riskeert een boete van niveau 2 per werknemer.
- Sinds 1 april 2026 mag een werknemer 360 vrijwillige overuren presteren, waarvan 240 zonder overloon.
Is tijdsregistratie verplicht in België vanaf 2027?
Nee, een algemene tijdsregistratie is nog niet verplicht. Er is alleen een voorontwerp van wet, en de Nationale Arbeidsraad gaf er op 30 september 2026 een advies over zonder eenparig standpunt. Een voorontwerp is een wettekst die regering en parlement nog moeten goedkeuren. De Arbeidswet bevat vandaag geen artikel over een algemene registratie van de arbeidstijd.
Waar staat de wet vandaag?
Het voorontwerp zit in de adviesfase, en zolang die loopt, ligt de tekst niet vast. De tekst zelf is niet publiek. De Nationale Arbeidsraad vat de inhoud samen in advies 2.499, met de standpunten van werkgevers en vakbonden. Het voorstel van resolutie dat in februari 2026 in de Kamer werd ingediend, is een verzoek aan de regering. Het verplicht zelf geen enkele werkgever. Een wetsontwerp is nog niet ingediend in de Kamer. Pas na een stemming in de Kamer en een publicatie in het Belgisch Staatsblad geldt de plicht.
-
November 2025
De federale regering beslist in de marge van het begrotingsakkoord dat er een algemene registratie van de arbeidstijd komt.
-
5 februari 2026
In de Kamer wordt een voorstel van resolutie ingediend.
-
26 maart 2026
De minister van Werk vraagt de Nationale Arbeidsraad om advies over het voorontwerp.
-
April 2026
De minister bevestigt in de Kamer dat het voorontwerp bij de Nationale Arbeidsraad ligt.
-
30 september 2026
De Nationale Arbeidsraad brengt advies 2.499 uit, zonder eenparig standpunt.
-
Nog te gaan
Een wetsontwerp, het advies van de Raad van State, de stemming in de Kamer en de publicatie in het Belgisch Staatsblad.
Vanaf wanneer zou de plicht gelden?
Volgens het voorontwerp zou de registratieplicht ingaan op 1 januari 2027. Wie op die dag nog geen systeem heeft, zou tijd krijgen tot het einde van het eerste kwartaal van 2027. De minister van Werk noemde in april 2026 in de Kamer 1 januari 2027, of met een overgangsperiode 1 april 2027. De werkgevers in het advies van de Nationale Arbeidsraad noemen die termijn onhaalbaar. Ze vragen minstens een jaar tussen de publicatie van de wet en de start. Vandaag geldt voor uw bedrijf dus alleen wat de wet al voor bepaalde groepen werknemers vraagt.
Wat vinden werkgevers en vakbonden ervan?
De werkgevers vragen de regering in de eerste plaats om haar beslissing ongedaan te maken. Komt de plicht er toch, dan willen ze dat de vorm vrij blijft en dat de afwijkingen op het rooster volstaan. Ook bestaande documenten en de Dimona-aangifte moeten volgens hen meetellen, met een langere invoering. De vakbonden steunen een algemeen systeem, maar vinden het voorontwerp onvoldoende. Zij willen een registratie die werknemer en inspectie kunnen raadplegen, vaste minimale gegevens, minder uitzonderingen, een strafbepaling en tien jaar bewaren. Welke van die eisen in een wetsontwerp terechtkomen, is nog niet bekend.
Wilt u nu al een systeem dat volstaat?
Leveranciers stemmen hun voorstel af op uw uurroosters en het aantal werknemers. Ontvang tot 5 gratis offertes.
Ontvang offertes op maatWat is de wettelijke regeling voor tijdsregistratie van werknemers?
Een algemene wettelijke regeling voor tijdsregistratie bestaat nog niet. Het voorontwerp voegt een nieuw artikel 38quinquies aan de Arbeidswet toe. Dat artikel zou elke werkgever verplichten de dagelijkse en wekelijkse arbeidstijd van iedere werknemer op een objectieve en betrouwbare manier te registreren. Zolang die wet er niet is, gelden alleen de bijzondere regels, onder meer voor glijdende uren en deeltijdse werknemers.
Wat moet het systeem kunnen tonen?
Volgens het voorontwerp zou het systeem moeten tonen hoeveel elke werknemer per dag en per week werkelijk werkte. Objectief wil zeggen dat het de gepresteerde tijd vastlegt, niet het geplande rooster. Betrouwbaar betekent in de praktijk dat niemand de gegevens eenzijdig of zonder spoor kan aanpassen. Dat werknemer en inspectie de registratie kunnen raadplegen, staat niet in het voorontwerp. Het Europese Hof van Justitie eist dat wel.
| Eis | Wat het concreet vraagt | Waar het staat |
|---|---|---|
| Objectief | de werkelijk gepresteerde tijd, niet het geplande rooster | voorontwerp, volgens advies 2.499 |
| Betrouwbaar | gegevens die niet eenzijdig of zonder spoor aan te passen zijn | voorontwerp, volgens advies 2.499 |
| Toegankelijk | werknemer en inspectie kunnen de registratie raadplegen | Hof van Justitie, zaak CCOO van 2019; niet in het voorontwerp |
| Vorm | vrij, alleen de afwijkingen op het rooster registreren mag ook | voorontwerp, volgens advies 2.499 |
| Bewaren | vijf jaar vanaf de invoer | voorontwerp, volgens advies 2.499 |
Is de Europese richtlijn voor tijdsregistratie vanaf 2027 verplicht?
De Europese richtlijn 2003/88 over de arbeidstijd verplicht werkgevers niet rechtstreeks tot tijdsregistratie, ook niet vanaf 2027. Het Hof van Justitie besliste op 14 mei 2019 in de zaak CCOO dat lidstaten werkgevers een objectief, betrouwbaar en toegankelijk systeem moeten opleggen. Op 19 december 2024 trok het Hof die lijn in de zaak Loredas door naar huispersoneel. Volgens een verslag van de Europese Commissie uit 2023 registreren de meeste lidstaten de arbeidstijd al. België hoort bij de landen zonder duidelijke plicht. In Spanje registreren werkgevers sinds 2019 elke dag het begin en het einde van de werkdag.
Voor welke werknemers geldt de registratieplicht niet?
Volgens het voorontwerp vallen vijf groepen werknemers buiten de registratieplicht.
- arbeidskrachten die in gezins- of familieverband werken;
- leidinggevend personeel en vertrouwenspersoneel;
- handelsvertegenwoordigers;
- reizend personeel;
- huisarbeiders, waaronder telewerkers.
Reizend personeel zijn volgens het voorontwerp werknemers die hun werk buiten de vaste vestiging van de werkgever doen. Ze verplaatsen zich daarvoor “op regelmatige en structurele wijze naar klanten, prospecten of interventieplaatsen”. De uitzonderingen gaan over de nieuwe algemene plicht. Andere groepen kan de regering volgens het voorontwerp nog bij koninklijk besluit uitsluiten, zodat de lijst niet vastligt.
Voor huisarbeiders sluit de uitzondering aan bij wat vandaag al geldt. Artikel 3bis van de Arbeidswet sluit hen nu al uit van de regels over arbeidsduur, rust, pauze en nachtarbeid. Bij occasioneel telewerk presteert de werknemer dezelfde uren als in zijn rooster. Voor de kosten van die thuisdagen kunt u hem een thuiswerkvergoeding betalen. Vanaf 20 werknemers moet een cao of het arbeidsreglement het recht op deconnectie regelen.
Is een prikklok verplicht vanaf 2027?
Nee, het voorontwerp schrijft geen vorm voor, dus een app, een badgesysteem of registratiesoftware mag net zo goed als een prikklok. Een prikklok in 2027 kan, maar hoeft niet. Het systeem moet de dagelijkse en wekelijkse arbeidstijd van elke werknemer objectief en betrouwbaar vastleggen.
Volstaan Excel of papier?
Het voorontwerp verbiedt Excel of papier niet, zolang de lijst de werkelijk gepresteerde tijd objectief en betrouwbaar toont. Uren die u gewoon uit het uurrooster overneemt, tonen alleen wat gepland was. Een rekenblad dat iedereen achteraf kan overschrijven zonder dat er een spoor van blijft, bewijst daardoor weinig.
Werkt uw personeel met een vast of variabel uurrooster, dan mag u volgens het voorontwerp alleen de afwijkingen noteren. Ook die lijst moet betrouwbaar zijn.
Kunt u in uw systeem zien wie een registratie achteraf aanpaste? Zo niet, dan is het moeilijk betrouwbaar te noemen.
Welk tijdsregistratiesysteem volstaat?
Elk tijdsregistratiesysteem dat de werkelijk gepresteerde tijd objectief en betrouwbaar vastlegt, volstaat volgens het voorontwerp. Een prikklok of badgelezer legt begin en einde vast op een vaste werkplek. Voor werknemers die onderweg starten en stoppen, doet een app of registratiesoftware hetzelfde zonder toestel aan de muur. Werkt een deel van uw personeel op een vaste plek en een deel onderweg, dan kunt u beide vormen combineren.
Volgens de werkgevers in het advies van de Nationale Arbeidsraad telt de Dimona-aangifte in bepaalde gevallen al als registratie. Of de uiteindelijke wet dat overneemt, ligt nog open.
Mag u vingerafdrukken of gps gebruiken?
Vingerafdrukken en gezichtsherkenning gebruikt u beter niet, en gps alleen binnen de werkuren. Een vingerafdruk is een biometrisch gegeven, en volgens de Gegevensbeschermingsautoriteit kan een werknemer daar in een werkrelatie niet vrij mee instemmen. Het Belgische recht biedt er ook geen wettelijke basis voor. In beslissing 114/2024 van 6 september 2024 kreeg een werkgever een boete van 45.000 euro voor vingerafdrukken bij de tijdsregistratie.
Met gps mag u een werknemer volgens de Gegevensbeschermingsautoriteit niet buiten de werkuren volgen. Ook de werktijd berekent u er niet mee als u daar al een ander middel voor hebt.
Badge, app of software: wat werkt voor uw personeel?
Leveranciers bekijken waar uw mensen werken en stellen een systeem voor. Ontvang tot 5 gratis en vrijblijvende offertes.
Vergelijk leveranciersBadge, app of software: wat werkt voor uw personeel?
Leveranciers bekijken waar uw mensen werken en stellen een systeem voor. Ontvang tot 5 gratis en vrijblijvende offertes.
Vergelijk leveranciersWat is vandaag al verplicht?
Vandaag registreert u al voor werknemers met glijdende uren, voor deeltijdsen die van hun rooster afwijken en voor flexi-jobbers. In de schoonmaak, de vleessector en op bouwwerven vanaf 500.000 euro wordt bovendien de aanwezigheid op de werkplek geregistreerd. Wie personeel aanwerft met glijdende uren of een deeltijds contract, krijgt dus van bij de eerste werknemer met die regels te maken.
| Situatie | Wat u registreert | Sinds | Bewaren |
|---|---|---|---|
| Glijdende uurroosters | identiteit en per dag de duur van de prestaties | 1-02-2017 | 5 jaar |
| Deeltijdse werknemers | elke afwijking van het rooster | programmawet 1989 | 5 jaar, bekendmakingen 1 jaar |
| Flexi-jobs | begin en einde van elke prestatie, elektronisch | elektronisch sinds 1-07-2026 | — |
| Schoonmaak voor derden | begin, einde en pauzes, door de werknemer zelf via Check In and Out at Work | 1-09-2024 | — |
| Bouw bij werken vanaf 500.000 euro zonder btw, stortklaar beton, vleessector | de aanwezigheid, dagelijks vóór het werk, via Checkinatwork | — | — |
| Horeca-gelegenheidswerk | Dimona per dag met begin- en einduur, of alleen het beginuur met een register | — | — |
| Uitzendkrachten | registratie bij de gebruiker, Dimona bij het uitzendkantoor | — | — |
| Jobstudenten | Dimona STU per kwartaal met de geplande uren; 650 uur per jaar | 650 uur sinds 1-01-2025 | — |
Glijdende uren: wat moet u registreren?
Bij glijdende uren registreert u de identiteit van elke werknemer en per dag hoe lang hij werkte. Dat staat sinds 1 februari 2017 in artikel 20ter van de Arbeidswet. Het glijdend uurrooster voert u in bij cao of in het arbeidsreglement. Voor een deeltijdse werknemer met een vast rooster komen daar het begin, het einde en de pauzes bij.
De werknemer en de inspectie moeten de gegevens kunnen raadplegen, en u bewaart ze vijf jaar. Een elektronisch systeem is daarvoor niet vereist. Werkt u met glijdende uren zonder registratie, dan is dat een inbreuk van niveau 2, per betrokken werknemer.
Het afwijkingsregister voor deeltijdse werknemers
Werkt een deeltijdse werknemer buiten zijn rooster, dan registreert u elke afwijking, via een systeem van tijdsopvolging of een afwijkingsdocument. Werkt hij met een variabel uurrooster, dan maakt u dat rooster vooraf bekend. Die bekendmakingen bewaart u een jaar, de afwijkingen vijf jaar.
Ontbreekt de registratie, dan geldt het vermoeden dat de werknemer voltijds werkte, tenzij u het tegendeel bewijst. Werken buiten het rooster zonder registratie is daarnaast een inbreuk van niveau 3. Sinds 1 juni 2026 ligt de minimale deeltijdse arbeidsduur op een tiende van een voltijdse week, in plaats van een derde.
Registratie in de horeca, de schoonmaak en de bouw
In de schoonmaak voor derden registreert de werknemer sinds 1 september 2024 zelf zijn begin, einde en pauzes, in real time. Hij doet dat in de toepassing Check In and Out. Doet hij dat niet, dan is hij zelf strafbaar, op niveau 1. Op bouwwerven vanaf 500.000 euro registreert de werkgever elke aanwezigheid via Checkinatwork, dagelijks vóór het werk begint. Is dat zo afgesproken, dan doet de werknemer het zelf. Een programmawet van 30 mei 2026 voegt er ook het einde van de aanwezigheid aan toe, maar de datum daarvoor is nog niet vastgelegd.
In de horeca hoorde inklokken via het kassasysteem bij een bijdragevermindering voor vaste werknemers, die sinds 1 juli 2026 is stopgezet. Voor flexi-jobbers met een schriftelijk contract blijft het kassasysteem één van de manieren om te registreren.
Wat riskeert u zonder registratie?
Voor de nieuwe plicht riskeert u nog niets, want het voorontwerp bevat geen strafbepaling. Voor de plichten die vandaag gelden, riskeert u een boete van niveau 2 of 3, en die geldt bijna altijd per betrokken werknemer. Niveau 2 en 3 kennen elk een strafrechtelijke en een lagere administratieve boete, en op de bedragen hieronder komen nog opdeciemen.
| Niveau | Strafrechtelijke boete | Administratieve boete | Voorbeeld |
|---|---|---|---|
| 1 | — | 80 tot 800 euro | werknemer die zich niet registreert op een werf of bij schoonmaak |
| 2 | 400 tot 4.000 euro | 200 tot 2.000 euro | glijdende uren zonder registratie |
| 3 | 1.600 tot 16.000 euro | 800 tot 8.000 euro | deeltijdse afwijking zonder registratie, flexi-jobs |
Wat als een werknemer achteraf overuren claimt?
Dan moet de werknemer die de overuren eist ze bewijzen, maar alle partijen moeten meewerken aan de bewijsvoering. Dat staat sinds 1 november 2020 in artikel 8.4 van het Burgerlijk Wetboek. In uitzonderlijke gevallen kan de rechter de bewijslast ook anders leggen.
Zo’n vordering verjaart vijf jaar na het feit, en uiterlijk een jaar na het einde van de arbeidsovereenkomst. Zolang de werknemer in dienst is, kan hij dus overuren van tot vijf jaar terug opeisen. Een registratie van de werkelijk gepresteerde uren is dan het bewijs dat u zelf in handen hebt.
Vergelijk systemen die uw uren bewijsbaar maken
Ontvang tot 5 gratis offertes van leveranciers.
Arbeidsduur en pauze: de grenzen die de registratie bewaakt
Volgens het voorontwerp dient de registratie voor de “naleving van de maximaal toegelaten arbeidsduur en de verplichte rusttijden”. Die grenzen gelden vandaag al. Een registratie met begin en einde van elke werkdag toont of een werknemer erbinnen blijft. Dit zijn de belangrijkste grenzen.
- 8 uur per dag en 40 uur per week, met een gemiddelde van 38 uur per week
- uitzonderingen tot 9, 10 of 11 uur per dag
- een absolute grens van 11 uur per dag en 50 uur per week
- 11 uur rust tussen twee werkdagen en 35 uur rust per week
Mag een werknemer zes uur werken zonder pauze?
Ja, een werknemer mag zes uur aan een stuk werken, maar langer niet. Zonder cao krijgt hij uiterlijk na die zes uur een pauze van minstens een kwartier rusttijd. Een cao kan die pauze inkorten. Schrappen kan ook een cao niet. Voor jongeren ligt de grens lager, op hoogstens vier en een half uur onafgebroken werk. Een rustpauze die in het arbeidsreglement staat, telt niet als arbeidsduur. Een registratie die ook begin en einde van de pauze toont, laat dus zien of de grens van zes uur gerespecteerd werd.
Wat telt als arbeidsduur?
Arbeidsduur is volgens artikel 19 van de Arbeidswet “de tijd gedurende welke het personeel ter beschikking is van de werkgever”. De rit tussen twee arbeidsplaatsen telt, de rit van huis naar het werk niet. Voor wie geen vaste werkplek heeft, is de rit van huis naar de eerste klant al arbeidstijd. Dat besliste het Hof van Justitie in 2015, en het geldt ook voor de rit van de laatste klant naar huis. Bij wachtdienst hangt het volgens arresten van hetzelfde Hof uit 2018 en 2021 af van hoe snel de werknemer moet reageren. Hoe die ritten en wachturen betaald worden, regelen de Europese regels niet.
Moet u vrijwillige overuren registreren?
Er is geen aparte registratieplicht voor vrijwillige overuren, maar u moet wel weten hoeveel elke werknemer er presteert, want de grenzen gelden per werknemer. Het stelsel geldt sinds 1 april 2026 en rust op de wet van 18 mei 2026, met deze regels.
- Een werknemer presteert hoogstens 360 vrijwillige overuren per kalenderjaar zonder inhaalrust.
- Voor 240 van die uren betaalt u geen overloon, en op de vergoeding valt geen RSZ en geen belasting.
- Het akkoord is schriftelijk en vooraf, geldt een jaar, wordt stilzwijgend verlengd en is opzegbaar met een maand.
- Een deeltijdse werknemer komt alleen in aanmerking bij een tijdelijke vermeerdering van werk en na minstens drie jaar deeltijds.
- In de horeca gaat het om 450 uur, waarvan 360 zonder overloon, alleen met een aangegeven geregistreerd kassasysteem in elke uitbating.
Een telling per werknemer laat zien wanneer de grens van 240 uur bereikt is. Voor de 120 uur daarboven betaalt u overloon, en dat telt mee in de loonkost per werknemer.
Annualisering, waarbij de arbeidstijd over een heel jaar wordt berekend, staat in een apart voorontwerp. De ministerraad keurde dat op 18 juli 2026 goed, en het is nog geen wet.
Bestaan de relance-overuren nog?
Nee, het stelsel van 120 relance-overuren liep voor het laatst tot en met 31 maart 2026. Sinds 1 april 2026 vallen nieuwe vrijwillige overuren onder de regels hierboven, met 360 uur per kalenderjaar. Relance-uren die een werknemer in het eerste kwartaal van 2026 presteerde, tellen wel mee in die 360 uur van dat jaar.
Telt uw systeem de overuren per werknemer?
Ontvang tot 5 gratis offertes van leveranciers van registratiesystemen.
Zo bereidt u zich voor
Met vijf stappen bent u klaar voor wat vandaag al geldt, en voor de wet als die er komt.
-
Breng in kaart wat vandaag al geldt
Glijdende uren, deeltijdse afwijkingen en flexi-jobs vallen al onder een registratieplicht, net als de schoonmaak, de vleessector en bouwwerven vanaf 500.000 euro. Voor die werknemers geldt de registratie vandaag al, los van het voorontwerp.
-
Kijk of uw systeem de werkelijk gepresteerde tijd toont
Neem één werknemer en vergelijk het overzicht van vorige week met wat hij echt werkte. Kijk ook of u ziet wie achteraf iets aanpaste.
-
Kijk het arbeidsreglement na
Elk arbeidsreglement vermeldt hoe de arbeid gemeten en gecontroleerd wordt om het loon te bepalen. Beschrijft het uw manier van meten nog niet, dan kan een wijziging via de ondernemingsraad of met een register van 15 dagen.
-
Vraag uw sociaal secretariaat hoe de uren in de loonverwerking komen
Een systeem dat de uren rechtstreeks aan uw secretariaat doorgeeft, bespaart u dubbel invoerwerk.
-
Volg de wetgeving en vergelijk systemen
Het voorontwerp kan nog veranderen voor het een wet wordt. Een systeem dat de werkelijke uren objectief en betrouwbaar vastlegt en vijf jaar bewaart, sluit nu al aan bij die tekst.
Welk registratiesysteem past bij uw team? Vergelijk gratis offertes
Welk systeem bij uw bedrijf past, hangt af van wie u moet registreren en van hoe de uren in de loonverwerking terechtkomen. Ook de bewaartermijn telt mee. Leveranciers van registratiesystemen houden daar in hun voorstel rekening mee. Ontvang tot 5 gratis en vrijblijvende offertes en leg ze rustig naast elkaar.
Veelgestelde vragen over tijdsregistratie
Zes korte antwoorden over tijdsregistratie, van de prikklok tot de openbare sector.
Wat is tijdsregistratie?
Wat is een prikklok?
Hoe lang moet u registratiegegevens bewaren?
Wat als een werknemer vergeet te registreren?
Wat doet een sociaal secretariaat met de registratie?
Geldt de plicht ook in de openbare sector?
Lees meer
De vergoeding bij een ontslag zonder opzeg, met de berekening.
De duur van de opzeg als u een werknemer ontslaat.
De voorheffing die u als werkgever op het loon inhoudt en doorstort.
Waar let u op als u secretariaten naast elkaar legt?